\documentclass{article}
\usepackage[utf8]{inputenc}
\usepackage[letterpaper,left=3cm,right=3cm,top=4cm,bottom=3cm]{geometry}
\usepackage[latin,spanish]{babel}
\usepackage{multicol}
\title{Teseo y Ariadna}
\author{Javier Rojas}

\begin{document}
\maketitle

\section{Texto original}

\begin{otherlanguage}{latin}
    In Creta insula magnum labyrinthum Daedalus aedificavit, plenum viarum
    flexuosarum. In medio labyrintho(1) foedum monstrum, taurus partim, partim
    homo, habitabat. Monstrum, autem, rex Cretae, saevus homo, captivis
    saginabat. Inter miserandas(2) illas victimas quondam erat Theseus, regulus
    Atticus. Ariadna, tamen, filia regis, plena misericordiae et amoris, iuveni
    filum longum mirumque gladium dat. Intrat, igitur, labyrinthum, filumque ad
    portam alligat.  Itaque iuvenis auxilio fili certam viam in vasti aedificii
    flexuris servat. Tum gladio monstrum feliciter necat. Nec longa mora fuit.
    Theseus cum filia regis navi trans latum mare fugit.  Vespere, autem, ad
    Naxum insulam veniunt. Media nocte Theseus, ingratus iuvenis, puellam fidam
    et amantem deserit; solusque ad patriam redit(3).
\end{otherlanguage}

\begin{enumerate}
\item
  En el centro del laberinto
\item
  Dignas de compasión
\item
  Regresa
\end{enumerate}
\section{Análisis}
\begin{multicols}{2}
In: Prep.

Creta insula: Abl singular, 1era decl. En la isla de Creta.
\textbf{Duda}: no sería genitivo en Creta?

magnum labyrinthum: Nom singular, 2nda decl. Gran laberinto.

Daedalus: WTF?

aedificavit: Pretérito perfecto, 3era
persona singular. Construyó. \textbf{Duda}: se le añade el
\emph{essem}?

plenum: Nom singular. Lleno.

viarum flexuosarum: Gen Plural. Caminos
sinuosos.

In medio: en medio.

labyrintho: Abl singular. Laberinto.

foedum monstrum: Nom singular. Horrendo
monstruo.

taurus: Nom singular.

partim: Abl singular.

homo: Nom singular.

habitabat: Pretérito imperfecto 3era
persona singular. Vivía.

Monstrum: Acu singular.

autem: Conjunción. Sin embargo.

captivis: Abl plural, femenino. Con
cautivas.

saginabat: 3era persona singular, Pretérito imperfecto. Alimentar, cebar.

inter: Preposición. entre.

miserandas: adj. Acu plural, femenino.

illas: Pronombre,
Acu plural femenino. Aquellas.

victimas: Acu plural, femenino. Víctimas.

quondam: Adverbio. Anteriormente.

erat: 3era persona singular Pretérito imperfecto. Estaba.

regulus: Nom singular. Príncipe.

atticus: adj. Nom singular. Ateniense.

tamen: Adverbio. Aunque.

plena: adj. Nom singular. rebosante.

misericordiae: Gen singular.

et: Conjunción. Y.

amoris: Gen singular.

iuveni: Dat Abl
singular. Juvenil.

filum longum: Nom
Voc Abl singular,
neutro. Hilo largo.

mirumque: mirum-que: maravilloso, y.

gladium: Acu singular masculino. Espada.

Intrat: presente, 3era persona singular. Entra.

igitur: Conjunción. Por tanto.

labyrinthum: Acu singular.

filumque: y el hilo.

ad: Preposición. en, a.

portam: Acu singular. A la puerta.

alligat: 3era persona singular, presente. Fija, ata.

itaque: Conjunción. y así.

iuvenis: Nom Voc
Acu Gen. joven.

auxilio: Dat Abl
singular. neutro. ayuda.

fili: Gen neutro, singular. Del hilo.

certam viam: Acu singular, femenino. vía
segura.

in: Preposición. en.

vasti aedificii: Gen singular. del vasto
edificio.

flexuris: Dat Abl
plural. para los giros.

tum: adverbio. junto a. Además.

gladio: Dat Abl
singular. espada.

monstrum: Nom Voc
Acu singular. Monstruo.

feliciter: Adverbio. felizmente.

necat. 3era persona singular. Presente. matar, destruir.

nec: Adverbio
Conjunción. No.

cum: junto.

navi: Dat Abl
neutro. En la nave.

fugit: 3era persona singular. presente. Huye.

trans: Preposición. A través.

latum: Nom Voc
Acu. neutro. espaciosa.

mare: nom voc acu neutro singular. Mar.

fugit: 3ps, presente. Huir.

vespere: abl singular masculino. En la noche.

autem: Conjunción. Sin embargo.

ad: preposición. en.

puellam: acu singular. Muchacha, joven.

fidam: acu singular. Fiel.

amantem: acu singular. Amante.

deserit: 3ps, presente. Abandona.

solusque: sol+usque: sol todo el camino.

redit: 3ps, presente. regresa.

patriam: acu singular femenino. Patria.

\end{multicols}
\section{Traducción}

En la isla de Creta se construyó el laberinto de Dédalo, lleno de
caminos sinuosos. En el centro del laberinto vivía un horrendo
monstruo, en parte toro, en parte hombre. Al monstruo, sin embargo,
el rey de Creta, hombre cruel, lo cebaba con cautivas. Entre
aquellas miserables víctimas estaba anteriormente Theseus, príncipe
ateniense. Ariadna, aunque hija del rey, rebosante de misericordia
y de amor, le da al joven un hilo largo y una maravillosa espada.
Entra, por tanto, al laberinto, y ata el hilo a la puerta. Así, el
joven se protege de los giros del vasto edificio ayudándose del
hilo para tener una vía segura. Además, felizmente con la espada
mata al monstruo. No fue larga la espera. Theseus con la hija del
rey huye en una nave a través del ancho mar. Sin embargo, en la
noche, llegan a la isla Naxus. A la media noche, Theseus, joven
ingrato, abandona a la fiel y amable muchacha. El príncipe regresa
a la patria.

\end{document}

